Yabancı Vesayet Kararı ve Türk Vesayet Makamı

Bir küçüğün ya da kısıtlının başka bir ülkeyle bağı varsa, Türk vesayet kuralları yabancı hukuk ve yabancı kararlarla karşılaşır. Makamları Türk Medeni Kanunu, uygulanacak hukuku Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun belirler.

Türk vesayet makamları

Kamu vesayeti, vesayet makamı ve denetim makamından oluşan vesayet daireleri tarafından yürütülür; vesayet makamı sulh hukuk mahkemesi, denetim makamı asliye hukuk mahkemesidir. Vesayet işlerinde yetki küçüğün ya da kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairelerine aittir; yerleşim yeri değişirse yetki yeni vesayet dairelerine geçer.

Türkiye'de yerleşim yeri bulunmayan yabancı hakkında vesayet, kayyımlık, kısıtlılık, gaiplik ve ölmüş sayılma kararları, ilgilinin Türkiye'de sâkin olduğu yer, sâkin değilse mallarının bulunduğu yer mahkemesince verilir.

Uygulanacak hukuk

Hak ve fiil ehliyeti ilgilinin millî hukukuna tabidir; millî hukuka göre kazanılan erginlik vatandaşlığın değişmesiyle sona ermez. Vesayet ya da kısıtlılık kararı verilmesi veya sona erdirilmesi sebepleri, hakkında karar istenen kişinin millî hukukuna tabidir. Millî hukuka göre böyle bir karar verilemiyorsa ve kişinin mutad meskeni Türkiye'deyse ya da kişi zorunlu olarak Türkiye'de bulunuyorsa Türk hukuku uygulanır. Bu sebepler dışında kalan bütün vesayet ve kısıtlılık hususları ile kayyımlık Türk hukukuna tabidir.

Adalet Bakanlığının saydığı Lahey sözleşmeleri arasında 1996 tarihli Velayet Sorumluluğu ve Çocukların Korunması Hakkında Tedbirlere ilişkin Sözleşme ile 1961 tarihli Küçüklerin Korunmasında Makamların Yetkisine ve Uygulanacak Kanuna Dair Sözleşme bulunur.

Aktardığımız metinler yabancı vesayet kararı için ayrı bir belge kuralı koymaz; yabancı kararların tanınmasını yabancı mahkeme kararları rehberimiz anlatır. Vesayet kararlarının Türkçe tercümesini Ankara'da, Türk noteri huzurunda yemin etmiş tercümanlarla hazırlıyoruz. Karar mahkemenindir.